Kiedy oglądamy anime, gramy w japońskie gry wideo lub słuchamy postaci w popularnych franczyzach multimedialnych, przede wszystkim zapamiętujemy bohaterów. Ich wygląd, charakter, żarty, dramatyczne momenty i emocje. Jednak za każdą ulubioną postacią stoi człowiek, którego widzowie często nawet nie widzą. W Japonii takich aktorów nazywa się seiyuu — profesjonalistami, których głos potrafi przekształcić narysowanego lub cyfrowego bohatera w żywą osobowość.
Słowo „seiyuu” (声優) dosłownie oznacza „aktor głosu”. Chociaż w wielu krajach istnieją aktorzy dubbingowi, w Japonii ta profesja zyskała szczególny status. Seiyuu nie tylko odczytują kwestie postaci. Stają się prawdziwymi gwiazdami przemysłu rozrywkowego, mają liczne kluby fanów, występują na koncertach, biorą udział w programach telewizyjnych i często osiągają popularność porównywalną z popularnością gwiazd filmowych.
Сейю за роботою в студії звукозапису
Сейю за роботою в студії звукозапису
Historia zawodu zaczęła się długo przed pojawieniem się nowoczesnego anime. Już w pierwszej połowie XX wieku japońscy aktorzy dubbingowali audycje radiowe i podkładali głosy do zagranicznych filmów. Jednak prawdziwy rozwój zawód zyskał w latach 60. XX wieku wraz z gwałtownym wzrostem animacji telewizyjnej. Pojawienie się takich seriali jak „Astro Boy” stworzyło popyt na specjalistów, którzy potrafią przekazywać szeroki wachlarz emocji tylko za pomocą głosu.
W przeciwieństwie do zwykłego kina, gdzie aktor pracuje głównie mimiką i gestami, seiyuu muszą przekazywać charakter postaci wyłącznie głosem. Radość, strach, rozpacz, zachwyt, wstyd, złość czy niepokój — wszystko to słuchacz ma poczuć, nawet nie widząc wykonawcy. Dlatego profesjonalni seiyuu latami uczą się sztuki aktorskiej, języka scenicznego, wokalu i technik pracy z głosem.
Wielu ludzi błędnie uważa, że seiyuu pracują tylko nad anime. W rzeczywistości ich zakres działalności jest znacznie szerszy. Podkładają głosy postaciom w grach wideo, słuchowiskach radiowych, audiobookach, reklamach, aplikacjach mobilnych, a nawet systemach nawigacyjnych. Ponadto to właśnie seiyuu często dubbingują zagraniczne filmy i seriale na rynek japoński.
Виступ сейю перед шанувальниками
Виступ сейю перед шанувальниками
Specjalne miejsce w japońskiej kulturze zajmują tzw. dramatyczne CD i audiodramy. To pełnoprawne przedstawienia bez wizualnego wsparcia, gdzie cała historia odkrywana jest tylko przez głosy aktorów, muzykę i efekty dźwiękowe. Dla wielu seiyuu takie projekty stają się doskonałą okazją do zaprezentowania swojego kunsztu.
Ciekawe, że wielu seiyuu jednocześnie buduje karierę muzyczną. Wiele z nich wykonuje piosenki do anime, wydaje własne albumy i występuje na dużych scenach koncertowych. W niektórych przypadkach popularność aktora może być tak duża, że fani kupują bilety na wydarzenia przede wszystkim dla ulubionego głosu, a nie samego anime.
W japońskim przemyśle istnieją nawet specjalne agencje i szkoły do przygotowania seiyuu. Konkurencja w tej dziedzinie jest niezwykle wysoka. Co roku tysiące młodych ludzi marzy o zdobyciu swojej pierwszej roli, ale sukces osiągają daleko nie wszyscy. Potrzebny jest nie tylko talent i dobry głos, ale także ogromna pracowitość, umiejętność szybkiej transformacji i pracy w różnych gatunkach.
Сейю як музичні виконавці
Сейю як музичні виконавці
Osobnym fenomenem stali się gwiazdorscy seiyuu, których głosy rozpoznają miliony ludzi. Niektórzy aktorzy od dziesięcioleci podkładają głosy kultowym postaciom i w zasadzie stają się nieodłączną częścią ich wizerunku. Dla wielu fanów zmiana głosu ulubionego bohatera odbierana jest niemal tak boleśnie, jak zmiana aktora w popularnym filmie.
Wraz z rozwojem anime i japońskich gier wideo popularność seiyuu zaczęła wychodzić daleko poza granice Japonii. Dziś fani z całego świata znają imiona swoich ulubionych aktorów dubbingowych, odwiedzają tematyczne festiwale i śledzą nowe role nie mniej uważnie niż prace reżyserów czy scenarzystów.
Może właśnie w tym tkwi unikalność zawodu seiyuu. Większość widzów nigdy nie widzi tych ludzi podczas oglądania ulubionego serialu czy gry. Jednak to oni nadają postaciom głos, charakter i duszę. Czasami wystarczy tylko kilka słów, aby bohater na zawsze pozostał w pamięci milionów ludzi, a za tymi słowami niemal zawsze stoi kunszt utalentowanego seiyuu.